KKTC’de “Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasası” Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme, ülkede izinsiz bulunan yabancılar, bazı ihraç kararı olan kişiler, öğrenciler, aile bağı bulunanlar ve belirli koşulları sağlayan yabancılar için yeniden başvuru ve yasal statü kazanma imkânı getiriyor.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde uzun süredir gündemde olan muhaceret affı yürürlüğe girdi. Cumhuriyet Meclisi’nde 18 Mayıs 2026’da oy çokluğuyla kabul edilen “Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasası”, Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman tarafından yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme, ülkede izinsiz bulunan yabancı uyruklu kişilere belirli şartlarla yeniden başvuru yapma ve yasal statü kazanma hakkı tanıyor.
Yeni düzenleme, yalnızca ülkede izinsiz ikamet edenleri değil; bazı ihraç kararı bulunanları, öğrenci izni sona erdiği için sorun yaşayanları, KKTC’de aile bağı olan yabancıları ve taşınmaz mal sahibi kişileri de kapsayan daha geniş bir çerçeveye sahip. Ancak yetkililer, affın adli suçları kapsamadığını ve temel amacın kayıt dışı yaşamı kayıt altına almak olduğunu vurguluyor.
Muhaceret affı nedir?
Muhaceret affı, KKTC’de vize süresi dolduğu hâlde ülkeden ayrılmayan, ikamet izni bulunmayan veya çeşitli nedenlerle muhaceret cezasına düşen yabancılara belirli şartlar altında yeniden yasal statü kazanma imkânı sağlayan düzenleme olarak öne çıkıyor.
Kıbrıs Türk Ticaret Odası’nın 16 Nisan 2026 tarihli duyurusunda, yasa tasarısının temel amacının ülkede izinsiz, yani “muhaceret kaçağı” durumda bulunan yabancılara belirli koşullarla af ve kayıt altına alınma fırsatı sunmak olduğu belirtilmişti.
Bu yönüyle düzenleme, yalnızca bireysel mağduriyetleri gidermeyi değil, aynı zamanda ülkede kayıt dışı bulunan yabancıların sistem içine alınmasını hedefliyor.
Başvuru için 45 günlük süre
Yasaya göre, vize süresi dolmasına rağmen ülkeden ayrılmayan ve haklarında para cezası oluşan kişiler, düzenlemenin yürürlüğe girmesinden itibaren 45 gün içinde Muhaceret Dairesi’nin çevrim içi sistemi üzerinden başvuru yapabilecek. Başvuru yapanların, yürürlükteki aylık brüt asgari ücret tutarında para cezası ödemesi gerekiyor. Bu şartı yerine getiren kişiler, geçmiş vize cezalarından muaf tutulabilecek.
Düzenlemede, başvurusu uygun bulunan kişilere 60 günlük geçici ikamet izni verilebileceği de yer alıyor. Bu süre içinde çalışma izni başvurusu yapılması hâlinde, başvuru sahiplerinin ön izin işlemlerinden muaf tutulabileceği bildirildi.
Kimler aftan yararlanabilecek?
Yeni muhaceret affı, farklı gruplar için ayrı başvuru imkânları içeriyor. Ülkede izinsiz bulunan yabancı uyruklular, 45 günlük süre içinde çevrim içi başvuru yapıp brüt asgari ücret tutarında ceza ödeyerek aftan yararlanabilecek.
Bunun yanında, ihraç kararı bulunan ancak çeşitli nedenlerle ülkeden çıkarılamayan yabancıların da başvuru yapabileceği belirtiliyor. Ancak bu başvurular, Polis Genel Müdürlüğü tarafından kamu düzeni ve güvenliği açısından değerlendirilecek.
Düzenleme ayrıca KKTC vatandaşı ya da yasal izin sahibi kişilerle birinci derece akrabalığı bulunan yabancılara da belirli şartlarla başvuru hakkı tanıyor. Kendisi veya eşi adına kayıtlı taşınmaz malı bulunan ya da satış sözleşmesi tapuda kayıtlı olan yabancılar da kapsam içinde değerlendiriliyor.
Öğrenciler için özel düzenleme
Muhaceret affının dikkat çeken başlıklarından biri de öğrencilerle ilgili. Öğrenci izni sona erdiği için ülkeden çıkarılan veya giriş yasağı bulunan öğrenciler, son kayıtlı oldukları üniversiteler aracılığıyla başvuru yapabilecek.
Ancak öğrenciler için önemli bir şart bulunuyor. Haberlere yansıyan düzenlemeye göre, öğrencilerin kayıtlı oldukları programdaki akademik yükümlülüklerinin en az yüzde 50’sini tamamladıklarını belgelemeleri gerekiyor. Bu şartı sağlayan öğrencilerin başvuruları değerlendirilecek.
Bu madde, özellikle eğitim amacıyla KKTC’ye gelen ancak izin sürecinde sorun yaşayan yabancı öğrenciler açısından önem taşıyor. İçişleri Bakanı Dursun Oğuz da daha önce yaptığı açıklamada ülkede kaçak yaşamla bulunan çok sayıda yabancı öğrenci görüldüğünü belirterek düzenlemenin kayıt altına alma amacı taşıdığını ifade etmişti.
Adli suçları kapsamıyor
Muhaceret affıyla ilgili en önemli ayrımlardan biri, düzenlemenin adli suçları kapsamaması. İçişleri Bakanı Dursun Oğuz, düzenlemenin sadece muhaceret suçunu kapsadığını, adli suça karışmış kişiler için geçerli olmadığını söyledi. Bakan Oğuz, affın aile bütünlüğünü korumaya ve kayıt dışı yaşamı kayıt altına almaya yönelik olduğunu belirtti.
Bu nedenle düzenleme, kamu güvenliği açısından ayrıca değerlendirilecek başvurular içeriyor. İhraç kararı bulunan kişilerin başvurularında Polis Genel Müdürlüğü’nün kamu düzeni ve güvenliği yönünden inceleme yapacak olması da bu çerçevede öne çıkıyor.
Başvurular ne kadar sürede sonuçlanacak?
Yasada başvuruların değerlendirme süreleri de yer aldı. Buna göre Muhaceret Dairesi, yurt içinden yapılan başvuruları en geç 5 gün, yurt dışından yapılan başvuruları ise en geç 30 gün içinde sonuçlandıracak.
Bu süreler, başvuru yoğunluğu ve güvenlik değerlendirmeleri açısından yakından takip edilecek. Özellikle yurt içindeki başvurular için kısa bir değerlendirme süresi öngörülmesi, kayıt dışı durumda bulunan kişilerin hızlı şekilde sisteme alınmasını hedefliyor.
18 yaş altı için muafiyet
Düzenleme kapsamında 18 yaşından küçük kişiler için de ayrı bir hüküm bulunuyor. Haberlere yansıyan bilgilere göre, 18 yaş altındaki kişilerden harç ve para cezası alınmayacak.
Bu madde, aileleriyle birlikte ülkede bulunan çocuklar açısından önem taşıyor. Böylece çocukların yetişkinlerin muhaceret statüsünden kaynaklanan mali yükümlülüklerden ayrıca etkilenmemesi amaçlanıyor.
Meclis’te tartışmalar yaşandı
Muhaceret affı Meclis sürecinde tartışmalara da neden oldu. Düzenleme, Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu’nda oy çokluğuyla kabul edildi. Muhalefet kanadından bazı milletvekilleri, benzer afların sık tekrarlanmasının kayıt dışılığı azaltmak yerine kurallara uymayanları teşvik edebileceğini savundu.
Bağımsız Milletvekili Ayşegül Baybars, yasa görüşmeleri sırasında düzenlemeyi eleştirerek af uygulamalarının rutin hâle geldiğini ve kurallara uyan kişilerin dezavantajlı duruma düşebileceğini ifade etti. Baybars, kayıt dışılığın yalnızca aflarla çözülemeyeceğini savundu.
Hükümet tarafı ise düzenlemeyi kayıt dışı yaşayan yabancıların sisteme alınması için gerekli bir adım olarak savunuyor. İçişleri Bakanı Dursun Oğuz, daha önceki aftan 6 bin 500 kişinin yararlandığını belirterek bu kez tarih sınırı koymadan, KKTC sınırları içinde kaçak kalan herkesin belirlenen şartlarla yasal statüye geçmesinin amaçlandığını söyledi.
Neden önemli?
Muhaceret affı, KKTC’de hem kamu düzeni hem çalışma hayatı hem de eğitim sistemi açısından doğrudan etkileri olan bir düzenleme. Kayıt dışı bulunan yabancıların sisteme alınması, devletin kimlerin ülkede bulunduğunu takip edebilmesi açısından önem taşıyor.
Diğer yandan düzenleme, iş gücü piyasası açısından da dikkatle izlenecek. Ülkede izinsiz kalan kişilerin belirli şartlarla kayıtlı statüye geçmesi, çalışma izni süreçlerini de etkileyebilir. Ancak affın tekrarlayan bir uygulamaya dönüşmesi hâlinde, yasal prosedürlere uyan kişiler ve işverenler açısından adalet tartışmaları gündeme gelebilir.
Sırada ne var?
Yeni süreçte başvuruların Muhaceret Dairesi’nin çevrim içi sistemi üzerinden alınması bekleniyor. Aftan yararlanmak isteyenlerin 45 günlük süreyi kaçırmaması, başvuru şartlarını dikkatle incelemesi ve ceza/harç yükümlülüklerini doğru şekilde yerine getirmesi gerekiyor.
Yurt içi başvuruların 5 gün, yurt dışı başvuruların ise 30 gün içinde sonuçlandırılması öngörülüyor. Ancak kamu düzeni, güvenlik incelemesi, öğrenci belgeleri, aile bağı ve taşınmaz mal sahipliği gibi özel durumlarda başvuru dosyalarının eksiksiz hazırlanması kritik önem taşıyacak.
